Ăn uống an toàn khi du lịch Ấn Độ, Bangladesh: món nên thử và cách phòng bệnh

Ăn uống an toàn khi du lịch Ấn Độ và Bangladesh là chuyện quyết định chuyến đi của bạn vui hay mệt. Ẩm thực hai nước cực kỳ hấp dẫn, nhưng chỉ một ly nước đá không rõ nguồn gốc cũng có thể khiến bạn nằm khách sạn hai ngày. Tin tốt là phần lớn rủi ro có thể phòng tránh bằng vài thói quen đơn giản, mà không phải từ bỏ những món ngon đường phố.

Vì sao khách du lịch dễ bị rối loạn tiêu hóa ở Nam Á?

Theo Sách Vàng sức khỏe du lịch của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), tỷ lệ mắc tiêu chảy du lịch dao động từ 30% đến 70% số người đi trong hai tuần, tùy điểm đến và mùa. Nam Á thuộc nhóm có nguy cơ cao, nhất là những tháng nóng trước gió mùa. Nguyên nhân chủ yếu là vi khuẩn, virus hoặc ký sinh trùng trong nước và thức ăn bị nhiễm bẩn, không phải do gia vị cay.

Cơ thể người dân địa phương đã quen với môi trường vi sinh ở đó, còn hệ tiêu hóa của du khách thì chưa. Vì vậy, điều người bản xứ ăn bình thường chưa chắc phù hợp với bạn trong tuần đầu tiên.

Nước uống và đá: nguồn rủi ro số một

• Chỉ uống nước đóng chai còn nguyên niêm phong, hoặc nước đã đun sôi. Kiểm tra nắp chai trước khi mở.
• Cẩn thận với đá: đá trong nước mía, nước chanh, sinh tố ở quán vỉa hè thường làm từ nước chưa xử lý. Hãy nói “không đá” khi gọi đồ.
• Đánh răng bằng nước đóng chai nếu nơi bạn ở không có nước lọc an toàn.
• Trà sữa masala nấu nóng được đun sôi kỹ, thường an toàn hơn nước ép trái cây pha sẵn.
• Bình lọc cá nhân là lựa chọn tốt cho người đi dài ngày, vừa an toàn vừa giảm rác nhựa.

Đồ ăn đường phố: chọn quán thế nào cho đúng?

Bạn không cần né đồ ăn đường phố, chỉ cần biết cách chọn. Một quán đông người địa phương, nồi chảo sôi liên tục và đồ ăn được nấu ngay trước mặt thường an toàn hơn nhà hàng sang trọng nhưng hâm lại đồ đã nấu từ trước.

1. Ưu tiên món chiên, nướng, luộc còn bốc khói.
2. Tránh rau sống, salad và trái cây cắt sẵn. Trái cây tự gọt vỏ như chuối, cam là an toàn.
3. Cẩn thận với nước chấm, chutney và sữa chua để ngoài trời lâu.
4. Rửa tay hoặc dùng gel sát khuẩn trước khi ăn, vì nhiều món được ăn bằng tay.
5. Bắt đầu nhẹ nhàng trong vài ngày đầu, rồi mới thử món lạ hơn.

Những món nên thử ở Bangladesh

Ẩm thực Bangladesh gắn với sông nước, cá và gạo. Cá hilsa, người Bengal gọi là ilish, là quốc ngư của Bangladesh và được công nhận chỉ dẫn địa lý năm 2017. Món kinh điển là shorshe ilish, cá hilsa nấu sốt mù tạt. Ở Dhaka, đừng bỏ qua kacchi biryani, thịt dê ướp sống rồi hấp chung với gạo thơm trong nồi kín. Mùa đông là mùa của các loại bánh pitha làm từ bột gạo và mật thốt nốt. Hiểu thêm về bối cảnh văn hóa sau các món ăn qua bài ngôn ngữ và văn hóa Bangladesh.

Vì cá hilsa nhiều xương dăm, hãy ăn chậm và nhờ người địa phương chỉ cách gỡ xương. Món cá luôn nên được nấu chín kỹ.

Những món nên thử ở Kolkata và Ấn Độ

• Phuchka: vỏ bột chiên giòn nhồi khoai tây, đậu, rồi nhúng nước me chua cay. Đây là món đường phố được yêu thích nhất Kolkata, nhưng cũng là món rủi ro vì phần nước để nguội. Chọn quầy đông khách và quan sát người bán có dùng găng tay hay không.
• Biryani kiểu Kolkata: nhẹ gia vị hơn, nổi tiếng với miếng khoai tây và trứng luộc trong nồi cơm.
• Kathi roll: bánh paratha cuộn thịt nướng, ăn nóng ngay tại quầy.
• Đồ ngọt Bengal: rosogolla và mishti doi, sữa chua ngọt đựng trong niêu đất. Nên mua ở cửa hàng lâu năm, bảo quản lạnh.

Muốn biết nên ăn ở khu nào, bạn có thể kết hợp với danh sách những địa điểm nổi tiếng ở Kolkata, nhiều nơi trong đó có phố ẩm thực lâu đời ngay cạnh.

Bảng mức độ rủi ro tham khảo

Sai lầm thường gặp và cách xử lý khi bị ngộ độc

Sai lầm phổ biến nhất là chủ quan vì “ăn ở khách sạn thì an toàn”, trong khi buffet để lâu ngoài nhiệt độ phòng cũng có thể gây bệnh. Sai lầm thứ hai là tự dùng thuốc cầm tiêu chảy khi đang sốt hoặc đi ngoài ra máu, điều mà CDC khuyến cáo không nên làm.

• Bù nước là quan trọng nhất: mang theo gói oresol, pha với nước sạch và uống từng ngụm nhỏ.
• Theo dõi thời gian: tiêu chảy do vi khuẩn nếu không điều trị thường kéo dài 3 đến 7 ngày.
• Đi khám ngay nếu sốt cao, phân có máu, nôn liên tục hoặc có dấu hiệu mất nước như chóng mặt, tiểu ít.
• Chuẩn bị trước chuyến đi: hỏi bác sĩ hoặc phòng tiêm chủng về vắc xin viêm gan A, thương hàn và mua bảo hiểm du lịch có chi trả y tế.
• Thuốc mang theo: mang đủ thuốc cá nhân kèm đơn thuốc, đồng thời xem lại quy định hải quan và tiền tệ để tránh rắc rối khi nhập cảnh.

Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn của nhân viên y tế.

Đun sôi, nấu chín, gọt vỏ, hoặc bỏ qua.

Khẩu quyết phòng bệnh cho người đi du lịch, được CDC Hoa Kỳ và Chính phủ Canada phổ biến

Câu hỏi thường gặp

Có nên uống thuốc phòng tiêu chảy trước chuyến đi?

Không nên tự ý dùng kháng sinh để phòng bệnh. Hãy hỏi bác sĩ trước chuyến đi về loại thuốc nên mang theo và cách dùng khi cần.

Ăn đồ chay có an toàn hơn không?

Đồ chay nấu chín giảm rủi ro liên quan đến thịt, cá, nhưng rau sống và nước chấm vẫn có thể bị nhiễm bẩn. Nguyên tắc nấu chín, ăn nóng vẫn áp dụng như nhau.

Bị đau bụng thì nên ăn gì?

Ưu tiên cơm trắng, chuối, bánh mì nướng, cháo và trà loãng, kèm dung dịch bù nước. Tránh sữa, đồ chiên nhiều dầu và đồ cay cho đến khi hồi phục.

Kết luận

Ẩm thực là một trong những lý do đáng giá nhất để đến Ấn Độ và Bangladesh, và bạn hoàn toàn có thể thưởng thức trọn vẹn nếu cẩn thận với nước, đá và đồ để nguội. Hãy mang theo oresol, ăn món nóng, chọn quán đông khách và lắng nghe cơ thể. Lưu lại bài viết về ăn uống an toàn khi du lịch để đọc lại khi cần.