Ngày Thiếu nhi Ấn Độ 14/11: vì sao gắn với Nehru, trường học làm gì

Nếu con bạn đang học ở một trường quốc tế tại Delhi hay Kolkata, rất có thể giữa tháng 11 bé sẽ về nhà kể rằng hôm nay cô giáo hát tặng cả lớp, cả trường được chơi trò chơi và ăn kẹo. Đó là Bal Diwas, Ngày Thiếu nhi của Ấn Độ, rơi vào ngày 14/11 hằng năm. Với nhiều gia đình Việt, đây là một ngày lễ lạ vì ở nhà chúng ta quen với ngày 1/6. Câu chuyện phía sau ngày 14/11 khá thú vị và gắn với một nhân vật lịch sử quen thuộc của Ấn Độ.

Ngày 14/11 và Jawaharlal Nehru

Ngày 14/11 là ngày sinh của Jawaharlal Nehru (14/11/1889), Thủ tướng đầu tiên của Ấn Độ độc lập. Ông sinh ra ở Allahabad, nay là Prayagraj, và giữ chức thủ tướng từ năm 1947 đến khi qua đời năm 1964. Theo Careers360 và The Tribune, Nehru nổi tiếng quý mến trẻ em, nên trẻ em thường gọi ông là Chacha Nehru, nghĩa là "chú Nehru".

Năm 2026 đánh dấu 137 năm ngày sinh của ông. Nehru cũng rất coi trọng giáo dục, thời ông làm thủ tướng Ấn Độ thành lập nhiều cơ sở đào tạo lớn, trong đó có các Viện Công nghệ Ấn Độ đầu tiên. Bạn có thể đọc thêm về cấu trúc trường lớp hiện nay trong bài hệ thống giáo dục Ấn Độ từ mô hình 5+3+3+4 đến IIT.

Ngày lễ ra đời như thế nào

Theo cách kể phổ biến trên báo Ấn Độ như Careers360, India TV và The Tribune, trước năm 1964 Ấn Độ mừng ngày thiếu nhi vào 20/11, trùng với Ngày Trẻ em Thế giới do Liên Hợp Quốc khởi xướng. Sau khi Nehru qua đời năm 1964, Quốc hội thông qua nghị quyết lấy ngày sinh của ông làm Ngày Thiếu nhi. Tuy vậy, trang Wikipedia tiếng Anh về ngày lễ này dẫn tư liệu cho thấy sinh nhật Nehru đã được gọi là Ngày Thiếu nhi từ giữa thập niên 1950, nên mốc lịch sử này còn những ghi chép khác nhau.

Ngày 14/11 thường không phải ngày nghỉ lễ toàn quốc. Trường học vẫn mở cửa nhưng giờ học được thay bằng hoạt động dành cho học sinh. Một số bang hoặc trường có thể có lịch riêng, phụ huynh nên xem thông báo của trường con mình.

Trường học Ấn Độ làm gì vào ngày 14/11

Không khí ngày thiếu nhi ở trường Ấn Độ khá giống các buổi liên hoan cuối kỳ ở Việt Nam, chỉ khác ở chỗ người biểu diễn chủ yếu là thầy cô. Những hoạt động hay gặp gồm:

• Thầy cô biểu diễn: giáo viên hát, múa, diễn kịch ngắn để tặng học sinh, đảo ngược vai trò so với ngày nhà giáo.
• Thi vẽ, thi kể chuyện, hóa trang: nhiều em nhỏ hóa trang thành Chacha Nehru với áo khoác dài và bông hồng cài ngực.
• Hội thao và trò chơi: chạy tiếp sức, kéo co, trò chơi dân gian, có trường cho học sinh mặc thường phục thay đồng phục.
• Phát kẹo và đồ ngọt: phần thưởng quen thuộc nhất mà trẻ em chờ đợi.
• Hoạt động thiện nguyện: một số trường, câu lạc bộ quyên góp sách vở, quần áo cho trẻ em khó khăn.

Ở Việt Nam, học sinh tri ân thầy cô vào ngày 20/11. Ở Ấn Độ, Ngày Nhà giáo là 5/9, còn tháng 11 là dịp thầy cô dành cho trò. Bài Ngày Nhà giáo Ấn Độ 5/9 và 20/11 có thêm chi tiết về truyền thống tôn sư ở Ấn Độ.

So sánh ngày thiếu nhi ở một số nước

Mỗi nước chọn ngày thiếu nhi theo lịch sử riêng. Bảng dưới đây giúp phụ huynh Việt ở Ấn Độ dễ hình dung:

Quyền của trẻ em trong giáo dục Ấn Độ

Ngày thiếu nhi cũng là dịp báo chí Ấn Độ nhắc tới các chính sách cho trẻ em. Hai chính sách lớn nhất trong giáo dục phổ thông là:

• Đạo luật Quyền của trẻ em được học miễn phí và bắt buộc năm 2009 (RTE): có hiệu lực từ 1/4/2010, quy định trẻ từ 6 đến 14 tuổi được học miễn phí ở trường công đến hết lớp 8. Quyền này dựa trên Điều 21A của Hiến pháp, được bổ sung năm 2002. Đạo luật cũng yêu cầu trường tư không nhận trợ cấp dành 25% chỗ lớp đầu cấp cho trẻ thuộc nhóm khó khăn.
• Chương trình bữa trưa học đường PM POSHAN: tên mới từ năm 2021 của chương trình bữa trưa giữa ngày (Mid Day Meal) vốn có từ lâu. Chương trình cung cấp bữa ăn nóng cho học sinh lớp mầm non Balvatika và lớp 1 đến lớp 8 ở trường công và trường được nhà nước hỗ trợ, theo Vikaspedia và The Telegraph.

Với một đất nước đông dân nhất thế giới và có hàng trăm triệu học sinh như Ấn Độ, những chính sách này có quy mô rất lớn. Thông tin cơ bản về dân số và các bang có trong bài tổng quan Ấn Độ: 28 bang và thể chế liên bang.

Gợi ý cho gia đình Việt ở Ấn Độ

1. Hỏi trường lịch hoạt động ngày 14/11 để chuẩn bị trang phục hóa trang hoặc đồ thể thao cho con.
2. Cho con mang một ít bánh kẹo Việt đến chia cho bạn, đây là cách làm quen bạn mới rất tự nhiên. Nhớ hỏi trước về đồ ăn chay vì nhiều bạn Ấn Độ không ăn thịt hoặc trứng.
3. Kể cho con nghe về ngày 1/6 ở Việt Nam để con hiểu mỗi nước có ngày thiếu nhi riêng.
4. Cuối tuần có thể đưa con đến bảo tàng, công viên hoặc thư viện thiếu nhi trong thành phố.

Câu hỏi thường gặp

Ngày Thiếu nhi Ấn Độ là ngày nào?

Ngày 14/11 hằng năm, ngày sinh của Thủ tướng Jawaharlal Nehru. Người Ấn Độ gọi ngày này là Bal Diwas.

Vì sao trẻ em Ấn Độ gọi Nehru là Chacha Nehru?

Chacha nghĩa là chú. Cách gọi thân mật này thể hiện tình cảm ông dành cho trẻ em và được dùng phổ biến trong trường học.

Ngày 14/11 ở Ấn Độ có được nghỉ học không?

Thường không phải ngày nghỉ toàn quốc. Học sinh vẫn đến trường nhưng tham gia hoạt động vui chơi thay cho giờ học chính khóa.

Ngày Trẻ em Thế giới khác Ngày Quốc tế Thiếu nhi thế nào?

Ngày Trẻ em Thế giới 20/11 do Liên Hợp Quốc khởi xướng, gắn với quyền trẻ em. Ngày 1/6 là Ngày Quốc tế Thiếu nhi mà Việt Nam và nhiều nước khác hưởng ứng.

Lời kết

Ngày 14/11 là dịp để trẻ em Ấn Độ được chiều chuộng, còn người lớn nhìn lại các chính sách dành cho trẻ. Với gia đình Việt sống ở Ấn Độ, đây là cơ hội để con hòa nhập với bạn bè. Lưu bài Ngày Thiếu nhi Ấn Độ 14/11 để giải thích cho con khi ngày lễ đến.